SRPSKI FILM IZAZVAO BURU U AMERIČKOM KONGRESU: Kongresmeni plakali gledajući čiča Dražu i četnike! (VIDEO)

U svečanoj sali američkog Kongresa na Kapitol Hilu u Vašingtonu, u kojoj se rešava sudbina sveta, premijerno je prikazan film “Heroji Halijarda” Radoša Bajića, a sve u sklopu događaja pod nazivom “Američko-srpsko odbrambeno partnerstvo: Od Operacije Halijard do danas”.

Skup je otvoren panel diskusijom koju je vodio američki pukovnik-pilot u penziji Džon Kapelo, inače predsednik Halyard fondacije, a učestvovali su kongresmenka Klaudia Teni i kongresmen Emanuel Kliver, predsednica i potpredsednik Srpskog kokusa u američkom Kongresu, zatim ambasador Srbije u SAD Marko Đurić, general major Džon Heris, komandir Nacionalne garde Ohaja, te Nemanja Starović, istoričar i državni sekretar u Ministarstvu odbrane Republike Srbije.

Pogledajte kako je to izgledalo u reportaži našeg dopisnika…

Posle uvodnog slova Kapelo je dao reč kongresmenki Teni, koja je podsetila na značaj sećanja na Operaciju Halijard, kao svedočanstva prijateljstva i savezništva dva naroda, srpskog i američkog, u najtežim trenucima istorije.

SRPKINJA BEZ KAPI SRPSKE KRVI: Kongresmenka Klaudija Teni

-Ja nemam u sebi ni kapi srpske krvi, ali srpski narod osećam kao svoj i blizak, a priču o Halijard misiji treba da čuje svaki Amerikanac koji drži do sebe, jer ona govori kako je jedan mali evropski narod dao veliku i nesebičnu žrtvu spasavajući američke i savezničke pilote a pod pretnjom odmazde nacista, koji su za jednog ubijenog Nemca streljali 100 Srba u Drugom svetskom ratu, istakla je Klaudija Teni.

Na njenu priču nadovezao se kongresmen Emanuel Kliver, koji je istakao da zajednicka herojska prošlost mora biti i zalog za budućnost dva naroda i njihove partnerske odnose.

ČELNICI SRPSKOG KOKUSA U AMERIČKOM KONRESU: Klaudija Teni i Emanuel Kliver

Ambasador Đurić je na to dodao da činjenica da su dva naroda bili saveznici u dva svetska rata obavezuje da se ti odnosi dalje razvijaju na istim tekovinama, zajedničkoj borbi za slobodu i demokratiju.

General Džon Heris je podsetio na dugogodišnju saradnju njegove Nacionalne garde Ohaja i Vojske Srbije i istakao koliko je ponosan na zajedničke vojne vežbe koje održavaju uspomenu na zajednički front protiv zla i nacizma koji su branili njihovi prethodnici, veterani svetskih ratova.

Državni sekretar Nemanja Starović je prisutnima govorio o saznanjima do kojih je kao istoričar došao o Operaciji Halijard i istakao da je film Radoša Bajića u velikoj meri baziran upravo na relevantnim istorijskim faktima.

Pukovnik Džon Kapelo je zaključio panel diskusiju sećanjem na vreme kada je, obavljajući dužnost vojnog atašea u ambasadi SAD u Beogradu prvi put čuo priču o Misiji Halijard i herojstvu srpskog naroda, koje ga je inspirisalo da osnuje Fondaciju koja je proteklih godina učinila mnogo da ta spasilačka akcija, skrivana od srpskog i prilična nepoznata američkom narodu, ugleda svetlo dana.

A onda je na scenu izašla ekipa filma “Heroji Halijarda”, predvođena režiserom Radošem Bajićem, producentima filma, Nedeljkom Bajićem ispred kuće Contrast Studios, i Aleksandre Martinović ispred Telekoma Srbija, te glumcima Nikolom Kentom i Jelenom i Stivenom Murom.

Obraćajući se prisutnima režiser Radoš Bajić je istakao da mu je velika čast što će “njegov film biti prikazan u hramu slobode i demokratije” i izrazio zahvalnost svima koji su doprineli da do toga dođe, ambasadoru Marku Đuriću, vladi i kancelariji Republike Srpske u Vašingtonu, kao i vladici istočnoaneričkom Irineju. On se jedini prisutnima obratio na vsrpkom jeziku:

-Ja bih mogao da kažem i koju reč na engleskom, ali mi neopisivo mnogo znači da se u ovoj kući čuje i naš lepi srpski jezik, istakao je Bajić na kraju svog obraćanja.

Usledila je projekcija “Heroja” koja je izazvala jake emocije u publici, a u filmskom mraku zacaklile su se suze u očima mnogih, između ostalih i članova porodica onih pravih heroja Halijard misije, poput Stefani Lalić Adams i Betsi Vojnović, ćerki Nika Lalića, i Džordža Vojnovića, američkih oficira srpskog porekla koji su imali značajne uloge u misiji spasavanja američkih i savezničkih pilota iz okupirane Srbije.

DIRLJIVE USPOMENE: Stefani Lalić i Betsi Vojnović sa Džonom Kapelom, predsednikom Halijard fondacije

Stefani Lalić nam je posle premijere ponosno pokazivala Karađorđevu zvezdu koju je njenom ocu na rastanku lično uručio general Draža Mihailović.

-Moj otac mi je pričao kako je nagovarao generala Mihailovića da krene sa njim avionom u Ameriku s obzirom da je već bilo jasno da će njegova vojska biti poražena u ratu, ali je ovaj to odbio, rečima: To bi bio čin izdaje, a ja ne želim da izdam svoj narod!”

MISIJA USPELA: Urednik Serbian Times Antonije Kovačević sa glumcima iz filma „Heroji Halijarda“ Nikolom Kentom, Stivenom Murom i njegovom suprugom, glumicom Jelenom Mur

Skupu u Vašingtonu su prisustvovali vladika istočno-američki Irinej i sveštenik Vasilije Vranić, oba srpska konzula u SAD, čikaški Damjan Jović i njujorški Vladimir Božović, šefica Kancelarije Republike Srpske u Vašingtonu Drina Vlastelić Rajić, kao i Zlatan Klokić, ministar za Evropske integracije i međunarodne odnose Republike Srpske. Tu je bio i Branko Terzić, bivši član predsedičkog kabineta Džordža Buša Starijeg, kao i veliki broj Srba iz Vašingtona i okoline, među kojima i brojni potomci vojnika i oficira Jugoslovenske kraljevske vojske u otadžbini.

Ono što treba istaći jeste da se u njihovom društvu našlo i mnogo Amerikanaca, koji su reporteru Serbian Timesu priznali da su prijatno iznenađeni, kako filmom, tako i prilikom da nauče lekciju iz istorije o kojoj nikada pre nisu čuli.

Dugo nakon što su u sali popaljena svetla oni su razmenjivali utiske i čestitali Radošu Bajiću i njegovoj ekipi na vanserijskom ostvarenju.

Opšti je utisak da je ovaj skup u američkom Kongresu bio značajan iskorak u smislu postavljanja temelja za bolje odnose između dva naroda i dve države, nakon nekoliko prilično napetih i neprijateljskih decenija. U tom smislu pozivanje zajedničke herojske istorije i filmske umetnosti u pomoć pokazalo se kao pun pogodak.